Bất cập sách giáo khoa lớp 1: Nỗi lo của phụ huynh

Ngay từ những tuần đầu năm học, câu chuyện sách giáo khoa lớp 1 đã trở thành chủ đề được nhiều phụ huynh quan tâm. Không ít gia đình cho biết họ phải ngồi cùng con hàng giờ mỗi tối mà vẫn chưa hoàn thành bài, trong khi trẻ lại dễ quên, dễ nhầm và nhanh mệt khi tiếp cận lượng kiến thức mới.

Điều khiến dư luận chú ý không chỉ là việc chương trình bị cho là “nặng”, mà còn nằm ở cảm giác bất cập giữa mục tiêu giảm tải với trải nghiệm thực tế của học sinh và cha mẹ. Khi một đứa trẻ vừa rời mẫu giáo đã phải làm quen với nhịp học dày, nhiều âm vần, nhiều bài đọc và nhiều yêu cầu cùng lúc, áp lực là điều khó tránh khỏi.

Phụ huynh gặp khó

Nhiều phụ huynh chia sẻ rằng việc kèm con học lớp 1 không còn đơn thuần là hỗ trợ bài vở, mà giống như cùng con “vượt chướng ngại vật” mỗi tối. Có gia đình nói rằng tối nào bố mẹ và con cũng phải học cùng nhau hàng tiếng đồng hồ, nhưng đến cuối cùng vẫn chưa xong bài vì trẻ nhớ trước quên sau.

Cảm giác căng thẳng này xuất hiện sớm hơn nhiều người nghĩ, bởi lớp 1 vốn là giai đoạn bản lề, nơi trẻ phải học cách đọc, cách viết, cách ngồi học và cả cách thích nghi với môi trường mới. Khi bài học dồn dập, phụ huynh dễ rơi vào trạng thái sốt ruột, còn trẻ thì dễ mất tự tin nếu liên tục bị nhắc nhở hoặc so sánh.

Điểm nghẽn của chương trình

Một trong những vấn đề được nhắc nhiều là số tiết Tiếng Việt tăng lên so với chương trình cũ, khiến nhiều người có cảm giác con bị học quá nhiều. Một số chuyên gia cho rằng chính tần suất học cao và tốc độ đưa âm vần mới liên tục đã làm trẻ chưa kịp nhớ đã phải học tiếp phần mới.

Ngoài ra, nhiều ý kiến cũng cho rằng một số bài đọc, bài tập và yêu cầu viết trong SGK Tiếng Việt lớp 1 còn dài so với năng lực tiếp nhận của trẻ vỡ lòng. Khi bài học chưa thật sự “vừa sức”, học sinh sẽ dễ học chậm, phụ huynh phải kèm nhiều hơn và cả gia đình cùng rơi vào áp lực học tập.

Bài toán “nặng” không chỉ nằm ở sách

Tuy vậy, đánh giá chương trình chỉ dựa vào cảm nhận ban đầu cũng có thể chưa phản ánh hết bức tranh. Một số ý kiến quản lý cho rằng về mặt thiết kế, chương trình mới đã được tinh giản ở nhiều nội dung, còn cảm giác “nặng” có thể đến từ việc thời lượng học được dàn trải nhiều hơn, khiến phụ huynh nhìn thấy con học liên tục nên tưởng rằng kiến thức tăng lên.

Điều này cho thấy câu chuyện không chỉ nằm ở bản thân cuốn sách, mà còn ở cách triển khai trong lớp học và cách phụ huynh đồng hành ở nhà. Nếu nhịp dạy quá nhanh, cách truyền đạt chưa phù hợp với độ tuổi hoặc việc phối hợp giữa nhà trường và gia đình chưa thật ăn ý, thì bất kỳ chương trình nào cũng có thể trở nên khó với trẻ nhỏ.

Cần thay đổi điều gì góc nhìn đáng suy ngẫm

Thực tế từ những phản ánh của phụ huynh cho thấy chương trình lớp 1 cần được nhìn lại theo hướng lấy trẻ làm trung tâm hơn. Sách giáo khoa cho học sinh đầu cấp không nên chỉ đúng về mặt cấu trúc học thuật, mà còn phải thật sự phù hợp với khả năng tập trung, trí nhớ và tâm lý của trẻ 6 tuổi.

Bên cạnh việc điều chỉnh nội dung, cách tổ chức bài học cũng rất quan trọng. Khi bài học được chia nhỏ, lặp lại hợp lý, có hình ảnh minh họa tốt và nhịp độ vừa phải, trẻ sẽ đỡ căng thẳng hơn, còn phụ huynh cũng bớt phải “học lại” cùng con mỗi tối.

Câu chuyện sách giáo khoa lớp 1 không chỉ là chuyện của một bộ sách, mà còn là lời nhắc về việc cải cách giáo dục phải đi cùng thực tế lứa tuổi. Một chương trình có thể đúng về mục tiêu, nhưng nếu trẻ cảm thấy mệt mỏi, sợ học và phụ huynh phải căng mình đồng hành, thì rõ ràng vẫn còn khoảng cách giữa thiết kế và đời sống.

Vì thế, thay vì chỉ hỏi “sách có mới không”, điều quan trọng hơn là hỏi “trẻ có học được không, có vui không, có theo kịp không”. Khi câu trả lời cho ba câu hỏi ấy chưa thật sự thuyết phục, việc tiếp tục điều chỉnh chương trình và SGK lớp 1 là điều cần thiết.

Theo gialaitv.vn